THÔNG TIN PHỔ BIẾN GIÁO DỤC PHÁP LUẬT

            Truyền thông chính sách phải được thực hiện ngay từ quá trình xây dựng pháp luật
         Trong bối cảnh Thanh Hóa đang vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã và triển khai nhiều chủ trương, chính sách mới, yêu cầu đổi mới phương thức truyền thông chính sách ngày càng trở nên cần thiết. Truyền thông chính sách không chỉ dừng ở việc cung cấp thông tin về những quy định đã được ban hành, mà phải được thực hiện chủ động, từ sớm, ngay trong quá trình xây dựng chính sách, pháp luật.

          Phát biểu khai mạc Hội nghị ngày 22/8/2026, đồng chí Mai Xuân Bình, Giám đốc Sở Tư pháp, nhấn mạnh: một chính sách chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được xã hội hiểu đúng, đồng thuận và tổ chức thực hiện hiệu quả. Vì vậy, truyền thông chính sách cần trở thành một bộ phận của quá trình xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, thay vì chỉ được chú trọng sau khi văn bản được ban hành.
          Cách tiếp cận này tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động tiếp cận thông tin, tham gia ý kiến, phản hồi đối với những chính sách đang được đề xuất. Qua đó, cơ quan có thẩm quyền có thêm thông tin thực tiễn để hoàn thiện chính sách, nâng cao tính khả thi của văn bản và tạo sự đồng thuận trong quá trình tổ chức thực hiện.
          

          Tại Hội nghị ngày 24/8/2026, đồng chí Trịnh Văn Thế, Phó Giám đốc Sở Tư pháp, nhấn mạnh yêu cầu đối với đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật không chỉ là nắm chắc quy định mà còn phải biết xác định đúng vấn đề, đúng nhóm đối tượng, lựa chọn thông điệp và phương thức truyền thông phù hợp; đồng thời chủ động tiếp nhận, tổng hợp và phản ánh những vấn đề phát sinh từ cơ sở.
          Từ những định hướng trên, vai trò nòng cốt của đội ngũ báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh và tuyên truyền viên pháp luật cấp xã tiếp tục được khẳng định là lực lượng trực tiếp làm cầu nối giữa chính sách, pháp luật với người dân tại cơ sở.
           Trang bị kỹ năng để truyền thông đúng vấn đề, đúng đối tượng
         Từ yêu cầu thực tiễn đó, các Hội nghị được chú trọng kết hợp giữa truyền thông chính sách với rèn luyện kỹ năng truyền thông, nâng cao năng lực truyền tải, giải thích và tương tác hai chiều.
         

          Trực tiếp trao đổi tại Hội nghị, giảng viên Lưu Huyền Trang, Khoa Tuyên truyền, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, truyền đạt các kiến thức, kỹ năng nghiệp vụ cơ bản, trọng tâm là chu trình và mô hình cấu trúc truyền thông chính sách xác định vấn đề, đối tượng, xây dựng thông điệp; lựa chọn phương thức truyền thông phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng địa bàn; xây dựng kế hoạch, tài liệu, sản phẩm truyền thông và khai thác phương tiện thông tin đại chúng, nền tảng số, hình thức truyền thông tại cộng đồng dân cư.
         Theo đó, truyền thông chính sách không chỉ là cung cấp thông tin một chiều, mà còn là quá trình tương tác: cơ quan nhà nước cung cấp, giải thích chính sách; người dân, doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động tiếp cận, tham gia ý kiến, phản hồi; những vấn đề phát sinh từ thực tiễn được tiếp nhận, tổng hợp và phản ánh trở lại quá trình xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thực hiện chính sách.
         Hiệu quả truyền thông vì vậy không chỉ được thể hiện ở lượng thông tin cung cấp, mà quan trọng hơn là giúp người tiếp nhận hiểu đúng chính sách, biết rõ quyền và trách nhiệm của mình, đồng thời có khả năng tham gia và phản hồi.
           Đưa chính sách mới đến gần những vấn đề trực tiếp từ cơ sở
         Từ yêu cầu đưa chính sách đến đúng đối tượng, đúng nhu cầu, Hội nghị dành thời lượng truyền thông những chính sách mới gắn trực tiếp với hoạt động của cơ sở, trong đó có Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND và Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Thanh Hóa được thông qua ngày 17/7/2026.
         

         Trực tiếp truyền thông các nội dung cốt lõi của hai nghị quyết, đồng chí Nguyễn Quốc Hải, Trưởng Ban Pháp chế HĐND tỉnh, tập trung làm rõ những quy định liên quan trực tiếp đến cán bộ, người hoạt động ở cơ sở và cộng đồng dân cư trong quá trình sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương.

         Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND về chính sách hỗ trợ chi phí đi lại áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động chịu tác động do sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã (khi được điều động, luân chuyển, biệt phái hoặc tiếp tục làm việc tại đơn vị mới có khoảng cách từ nơi ở thực tế đến trụ sở mới từ 15 km trở lên). Mức hỗ trợ dao động từ 600.000 đồng/tháng (khoảng cách 15 km đến dưới 50 km), 1.000.000 đồng/tháng (từ 50 km đến dưới 100 km) đến 1.600.000 đồng/tháng (từ 100 km trở lên). Chính sách được triển khai từ ngày 01/8/2026 đến hết ngày 30/6/2028, chi trả trực tiếp cùng kỳ lương từ nguồn ngân sách tỉnh, góp phần ổn định tâm lý và động viên kịp thời lực lượng cán bộ ở cơ sở.

         Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND về chế độ, chính sách ở thôn, tổ dân phố: Quy định cụ thể số lượng, chức danh và điều chỉnh tăng phụ cấp theo hệ số lương cơ sở đối với người hoạt động không chuyên trách tại cộng đồng dân cư. Cụ thể, Bí thư Chi bộ và Trưởng thôn/Tổ trưởng tổ dân phố được hưởng hệ số 2,34 (thôn/TDP Nhóm 1) hoặc 2,24 (Nhóm 2); Trưởng Ban Công tác mặt trận hưởng hệ số 2,10 (Nhóm 1) hoặc 2,00 (Nhóm 2); các chức danh khác như Phó Trưởng thôn (hệ số 1,50 hoặc 1,40), Thôn đội trưởng (hệ số 1,10 hoặc 1,05) cũng được nâng mức phụ cấp tương ứng. Đặc biệt, Nghị quyết tạo đòn bẩy đột phá khi nâng mức hỗ trợ hoạt động cho thôn, tổ dân phố và 05 tổ chức chính trị - xã hội ở cơ sở lên tới 25 triệu đồng/năm, thúc đẩy tinh thần tự quản tại khu dân cư phát triển vững mạnh.

         Việc truyền thông các chính sách mới theo hướng cụ thể, dễ hiểu, gắn với quyền, lợi ích và trách nhiệm của từng nhóm đối tượng góp phần giúp chính sách được hiểu đúng và triển khai thống nhất ngay từ cơ sở.

         Truyền thông Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) và Luật Tiếp cận thông tin, đáp ứng yêu cầu đổi mới

         Một nội dung trọng tâm khác của Hội nghị là truyền thông một số chính sách của dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi). Đáng chú ý, tại Hội nghị ngày 24/8/2026, Sở Tư pháp đã cập nhật những nội dung mới của Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), vừa được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 23/8/2026, qua đó giúp đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên kịp thời nắm bắt yêu cầu mới đối với hoạt động chuyên môn.

       Bên cạnh đó, Luật Tiếp cận thông tin năm 2026 được Quốc hội thông qua ngày 23/4/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/9/2026, tiếp tục bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của công dân, tăng cường công khai, minh bạch và trách nhiệm cung cấp thông tin, đồng thời đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và chuyển đổi số. Luật có một số điểm mới đáng chú ý như mở rộng trách nhiệm cung cấp thông tin của đơn vị sự nghiệp công lập có nhiệm vụ cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu; điều chỉnh trách nhiệm cung cấp thông tin của UBND cấp xã phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; mở rộng phạm vi thông tin phải công khai; phân định rõ thông tin không được tiếp cận và thông tin được tiếp cận có điều kiện.

         Việc truyền thông kịp thời những nội dung mới của Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), đồng thời truyền thông Luật Tiếp cận thông tin và các chính sách mới của tỉnh giúp đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật và các cơ quan, đơn vị chủ động nắm bắt, chuẩn bị điều kiện tổ chức thực hiện. Đặc biệt, việc truyền thông Luật Tiếp cận thông tin trước thời điểm Luật có hiệu lực góp phần bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của công dân được thực hiện thống nhất, hiệu quả. Đây là bước triển khai cụ thể của Sở Tư pháp Thanh Hóa trong thực hiện Đề án “Tổ chức truyền thông chính sách có tác động lớn đến xã hội trong quá trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật”, góp phần nâng cao chất lượng phổ biến, giáo dục pháp luật, tăng cường sự tham gia của người dân, doanh nghiệp và cơ sở; đưa chính sách, pháp luật đến đúng đối tượng, đúng nhu cầu, đúng thời điểm và thực sự đi vào cuộc sống./.